In zoverre we van
geloof kunnen spreken is dat bij gratie van het
ongeloof of de (mogelijkheid tot)
twijfel. Het een kan niet goed zonder het ander.
Aangezien er maar
bitter weinig echt zeker lijkt in dit leven, zullen we er (bij gebrek aan overtuigend of doorslaggevend bewijs) dus meestal
gewoon maar aan moeten geloven. Begrippen als
geloof en
vertrouwen gaan dan al gauw wat op
pseudo-zekerheden lijken. We moeten om een beetje goed te kunnen leven en geestelijk gezond en overeind te blijven heel veel dingen blijkbaar maar beter als gegeven en voorlopige zekerheden accepteren. Misschien zou
geloof dan beter vaak
hoop kunnen heten want het
geloof zou toch vrij zinloos en betekenisloos zijn als het niet met
hoop verbonden zou zijn of daartoe zou leiden.
(doe er nog wat liefde bij en je kunt
een show beginnen)
De volgende citaten kunnen het begrip
'geloof' misschien wat diepgang en af en toe een knipoog geven.
Analoog aan en naadloos aansluitend op
de stelling dat we er allemaal theorietjes over de werkelijkheid op na houden geloven we dus ook van alles en nog wat. Al was het maar dat:
(Een
Newfie,
niet te verwarren met die hond, is overigens iemand die geboren en getogen is (zeg maar een
aboriginal van) in
Newfoundland,
Canada)
Wat is dan het tegengestelde van
geloof?;
ongeloof, zou je zo denken, maar is wel altijd zo?
Want als je de zendingsdrang van sommige atheïsten eens goed op de keper beschouwt, kun je toch bijna eerder van een geloof (dan van ongeloof) spreken.
Zo was ik ooit lid van het
Humanistisch Verbond en heb dat lidmaatschap eens opgezegd omdat ik vond dat men op enig moment nagenoeg uitsluitend bezig leek zich af te zetten
tegen 'het geloof'.
Is de andere kant van
geloof dan soms
bijgeloof? Maar wat noem je
bijgeloof? De
paus en
Richard Dawkins, om zomaar eens twee mensen te noemen, konden daar weleens heel verschillende antwoorden op geven.
Rekenen wij
animisme of
voodoo tot
bijgeloof of zien we het als
religie? En wat te denken over
uitingen van volksdevotie die misschien wat dichter bij huis komen?
Beluister wat die laatste vraag betreft eens deze ongelooflijk prachtige songtekst
'Guadalupe' van Tom Russel over de kracht van volksdevotie tegenover de armetierigheid van een wat al te eenzijdig rationalisme (of calvinisme?).
Ja, wat valt er dan nog voor zinnigs over
geloof, ongeloof of bijgeloof te zeggen? Ik weet het allemaal niet meer; ik geloof het voorlopig allemaal wel weer even en onthoud me voor het moment maar van verder commentaar!
